Chó Alaska Malamute là giống chó đẹp, tình cảm và rất cuốn hút. Nhưng khi nuôi ở Việt Nam, Alaska cũng dễ gặp một số vấn đề sức khỏe do khí hậu nóng ẩm, bộ lông dày, kích thước lớn, nhu cầu vận động cao và chế độ ăn chưa phù hợp.
Những vấn đề hay gặp nhất ở chó Alaska thường xoay quanh tiêu hóa, bỏ ăn, béo phì, xương khớp, da lông, sốc nhiệt và các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở chó con.
Bài viết này giúp bạn nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường, hiểu khi nào có thể theo dõi thêm và khi nào nên đưa bé đi thú y ngay. Nội dung chỉ mang tính định hướng chăm sóc, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ thú y.
Nếu bạn mới tìm hiểu giống này, nên đọc trước bài giống chó Alaska Malamute để hiểu nền tảng về ngoại hình, tính cách, bộ lông và nhu cầu vận động của Alaska.
Vì sao chó Alaska dễ gặp vấn đề sức khỏe khi nuôi ở Việt Nam?
Alaska vốn là giống chó xứ lạnh, có bộ lông kép dày, thân hình lớn và nhu cầu vận động cao. Khi chuyển sang môi trường nóng ẩm như Việt Nam, đặc biệt là nhà phố, chung cư hoặc không gian bí, bé cần được chăm kỹ hơn.
Một số yếu tố khiến Alaska dễ gặp vấn đề:
- Khí hậu nóng, ẩm, dễ làm bé mệt và dễ viêm da.
- Lông dày, nếu tắm sấy không kỹ dễ bị nấm, hôi, rụng lông.
- Size lớn, nếu tăng cân nhanh dễ ảnh hưởng xương khớp.
- Ít vận động vì nhà chật, chủ bận hoặc thời tiết nóng.
- Ăn quá nhiều, ăn đồ người, đổi thức ăn đột ngột.
- Chó con chưa tiêm đủ mũi dễ gặp bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.
Vì vậy, nuôi Alaska không chỉ là cho ăn ngon và chụp ảnh đẹp. Bạn cần quan sát bé hằng ngày, giữ môi trường sống phù hợp và biết các dấu hiệu cảnh báo sớm.
Phần môi trường sống, chống nóng và vận động nên xem kỹ hơn tại bài cách nuôi chó Alaska ở Việt Nam.
Dấu hiệu bất thường ở chó Alaska không nên chủ quan
Bạn không cần tự đoán chính xác bé đang mắc bệnh gì. Điều quan trọng hơn là nhận ra khi bé “khác ngày thường”.
Một số dấu hiệu nên để ý:
- Bỏ ăn hoặc ăn kém rõ rệt.
- Tiêu chảy nhiều lần.
- Nôn liên tục.
- Phân có máu, nhầy hoặc mùi tanh nặng.
- Thở gấp dù không vận động mạnh.
- Lừ đừ, nằm nhiều, gọi không phản ứng như mọi ngày.
- Đi khập khiễng, yếu chân, không muốn đứng.
- Gãi, liếm, cắn một vùng da liên tục.
- Rụng lông thành mảng, da đỏ, hôi hoặc đóng vảy.
- Run, sốt, mắt trũng, lợi khô, mất nước.
Nếu bé chỉ hơi khác nhẹ, bạn có thể theo dõi sát trong thời gian ngắn. Nhưng nếu dấu hiệu nặng, kéo dài hoặc xảy ra ở chó con, nên đưa bé đi thú y sớm.
Khi nào nên đưa chó Alaska đi thú y ngay?
Bạn nên đưa bé đi khám sớm nếu có một trong các tình huống sau:
- Tiêu chảy liên tục, phân có máu hoặc mùi tanh nặng.
- Nôn nhiều lần, nôn bọt vàng, nôn kèm mệt lả.
- Bỏ ăn hoàn toàn trên 24 giờ, đặc biệt là chó con.
- Chó con chưa tiêm đủ mũi nhưng có tiêu chảy, nôn, sốt.
- Thở gấp, lưỡi đỏ sẫm, chảy dãi nhiều trong ngày nóng.
- Đi đứng không vững, đau chân, khập khiễng rõ.
- Da lở loét, rụng lông thành mảng, có mùi hôi.
- Bé lừ đừ, không phản ứng, nằm bẹp bất thường.
Không nên tự cho uống thuốc người, kháng sinh, thuốc tiêu chảy, thuốc giảm đau hoặc tiêm thuốc theo lời truyền miệng. Với chó lớn như Alaska, xử lý sai có thể làm tình trạng nặng hơn.
Chó Alaska bị tiêu chảy, đi ngoài lỏng
Tiêu chảy là vấn đề rất hay gặp ở chó Alaska, nhất là chó con mới về nhà, bé vừa đổi thức ăn hoặc ăn phải đồ lạ.
Nguyên nhân thường gặp:
- Đổi thức ăn quá nhanh.
- Ăn đồ người, đồ mặn, đồ dầu mỡ.
- Ăn xương nấu chín, đồ ôi, đồ lạ.
- Stress do đổi nhà, đổi môi trường.
- Ký sinh trùng đường ruột.
- Nhiễm virus, vi khuẩn nguy hiểm như Parvo, Care/Carré.
Nếu bé chỉ đi lỏng 1–2 lần, vẫn tỉnh, vẫn chơi, không sốt, không nôn, bạn có thể tạm theo dõi sát và xem lại thức ăn trong 24 giờ trước đó.
Nhưng nếu tiêu chảy nhiều lần, phân có máu, bé mệt, nôn, sốt hoặc là chó con chưa tiêm đủ mũi, nên đi thú y ngay. Đừng tự xử lý bằng thuốc người.
Để giảm rủi ro tiêu hóa, khẩu phần nên được điều chỉnh từ từ. Bạn có thể xem thêm bài chó Alaska ăn gì để nắm nguyên tắc ăn uống phù hợp.
Chó Alaska bị nôn
Chó Alaska có thể nôn do ăn quá nhanh, ăn quá no, vừa ăn xong chạy nhảy mạnh hoặc ăn phải đồ không hợp.
Có thể theo dõi thêm nếu bé chỉ nôn một lần, sau đó vẫn tỉnh táo, vẫn uống nước, không tiêu chảy và vẫn muốn chơi.
Cần cảnh giác nếu:
- Nôn nhiều lần trong ngày.
- Nôn khan, nôn bọt vàng liên tục.
- Nôn kèm tiêu chảy.
- Bụng chướng, bé bồn chồn, muốn nôn nhưng nôn không ra.
- Bé lừ đừ, mắt trũng, lợi khô.
- Nôn xảy ra ở chó con chưa tiêm đủ mũi.
Nếu có bụng chướng, nôn khan, bồn chồn, đau bụng hoặc lả đi, cần đưa đi thú y càng sớm càng tốt. Với chó lớn, các vấn đề tiêu hóa cấp tính có thể tiến triển nhanh.
Chó Alaska bỏ ăn
Alaska thường ăn khá tốt, nên khi bé bỏ ăn, chủ nuôi rất dễ lo.
Một số nguyên nhân nhẹ có thể là:
- Mới đổi nhà, stress.
- Thời tiết nóng.
- Vừa tiêm phòng.
- Đổi thức ăn.
- Ăn vặt quá nhiều.
- Bé kén món do được chiều quá mức.
Nếu bé chỉ bỏ một bữa, vẫn uống nước, vẫn chơi, phân ổn, bạn có thể theo dõi thêm. Hãy kiểm tra thức ăn có ôi không, có đổi món quá nhanh không, bé có ăn vặt trước bữa chính không.
Nhưng nếu bé bỏ ăn hoàn toàn, nằm mệt, nôn, tiêu chảy, sốt, thở gấp hoặc là chó con dưới 6 tháng, không nên chờ quá lâu.
Với chó con mới về nhà, bạn nên giữ khẩu phần cũ vài ngày rồi mới chuyển dần. Bài chó Alaska con ăn gì sẽ sát hơn nếu bé đang ở giai đoạn puppy.
Béo phì ở chó Alaska
Béo phì là vấn đề khá phổ biến ở Alaska nuôi trong nhà phố, chung cư. Lý do thường là ăn nhiều, ít vận động, chủ cho nhiều snack hoặc đồ ăn thừa, trong khi bộ lông dày làm chủ khó nhận ra bé đang thừa cân.
Dấu hiệu Alaska có thể đang béo:
- Sờ khó thấy xương sườn.
- Nhìn từ trên xuống không còn eo.
- Bụng nặng, thân tròn như khối thẳng.
- Đi lại nặng nề.
- Thở mệt khi vận động nhẹ.
- Lười chơi, nằm nhiều.
- Dễ nóng, dễ thở gấp.
Béo phì khiến xương khớp, tim phổi và khả năng chịu nóng của Alaska chịu áp lực lớn hơn. Với giống chó lớn, đây không chỉ là vấn đề thẩm mỹ.
Không nên giảm ăn đột ngột. Nên giảm từ từ tinh bột, snack, đồ ăn vặt; giữ đủ đạm tốt; tăng vận động nhẹ phù hợp; và theo dõi cân nặng định kỳ.
Bạn có thể xem bài cân nặng chó Alaska để đối chiếu thể trạng theo tuổi, size và giới tính.
Hạ bàn, yếu chân và vấn đề xương khớp
Hạ bàn là tình trạng cổ chân của chó bị sụp xuống, đứng không vững, nhìn chân yếu hoặc dáng đi thiếu chắc chắn. Đây là nỗi lo khá thường gặp ở các giống chó lớn như Alaska, đặc biệt trong giai đoạn phát triển nhanh.
Nguyên nhân có thể liên quan đến:
- Di truyền, khung xương yếu.
- Tăng cân quá nhanh.
- Nuôi quá béo.
- Nền nhà trơn khiến chân trượt liên tục.
- Vận động sai tuổi như leo cầu thang nhiều, nhảy cao, chạy quá sức.
- Tự ý bổ sung canxi, thuốc xương khớp không đúng cách.
Dấu hiệu cần để ý:
- Cổ chân trước hơi sụp.
- Bé đứng không chắc.
- Đi nhanh mỏi, hay nằm.
- Khập khiễng hoặc né vận động.
- Đau khi chạm vào chân, khớp, hông.
Cách giảm rủi ro:
- Lót thảm chống trượt ở khu bé hay chạy.
- Kiểm soát cân nặng.
- Không cho chó con leo cầu thang nhiều.
- Không ép chạy, nhảy, kéo nặng khi còn nhỏ.
- Không tự ý bổ sung canxi nếu chưa có tư vấn thú y.
Nếu bé đã đi yếu, đau rõ hoặc hạ bàn nặng, nên đi thú y để được đánh giá đúng. Không nên tự “nắn chân”, ép vận động hoặc tăng canxi theo cảm tính.
Bệnh da, nấm, ghẻ và rụng lông bất thường
Alaska có bộ lông kép dày nên rất dễ gặp vấn đề da lông nếu sống trong môi trường nóng ẩm, tắm sấy không kỹ hoặc nằm nơi ẩm bí.
Các vấn đề thường gặp:
- Nấm da.
- Ghẻ, ve, rận, bọ chét.
- Viêm da ẩm.
- Dị ứng thức ăn hoặc hóa chất tắm.
- Rụng lông thành mảng.
- Da đỏ, hôi, đóng vảy.
Dấu hiệu cần chú ý:
- Bé gãi, liếm, cắn một vùng liên tục.
- Lông rụng thành mảng tròn hoặc mảng lớn.
- Da đỏ, dày, có vảy.
- Có mùi hôi dù mới tắm.
- Lông bết, ẩm, xỉn màu.
- Có mụn, ghẻ, vết thương trên da.
Nếu chỉ rụng lông đều khi thay lông, da vẫn khỏe và bé vẫn sinh hoạt bình thường thì thường chưa đáng lo. Nhưng nếu rụng thành mảng, da đỏ, hôi hoặc bé ngứa nhiều, nên đi kiểm tra da.
Bạn có thể xem thêm bài chó Alaska rụng lông để phân biệt thay lông sinh lý và rụng lông bất thường.
Sốc nhiệt, say nóng ở chó Alaska
Sốc nhiệt là vấn đề rất đáng lo với Alaska ở Việt Nam. Giống chó này có lông dày, chịu nóng kém và dễ mệt nếu vận động trong thời tiết oi bức.
Dấu hiệu sốc nhiệt hoặc say nóng:
- Thở rất gấp.
- Lưỡi đỏ sẫm, chảy dãi nhiều.
- Nằm bẹp, không muốn đứng dậy.
- Đi loạng choạng.
- Mệt lả sau khi ra nắng hoặc vận động.
- Nôn, tiêu chảy, run hoặc mất phản ứng trong trường hợp nặng.
Nếu nghi sốc nhiệt, cần đưa bé vào nơi mát, ngưng vận động, làm mát từ từ và liên hệ thú y ngay. Không nên dội nước đá lạnh đột ngột toàn thân vì có thể gây sốc thêm.
Phòng sốc nhiệt bằng cách:
- Không đi dạo giữa trưa.
- Tránh nền đường nóng.
- Luôn có nước sạch.
- Có chỗ nằm mát, thoáng.
- Không nhốt ở sân nắng, mái tôn, phòng bí.
- Theo dõi kỹ trong mùa nóng.
Không nên cạo trọc lông Alaska để chống nóng. Cách đúng là làm mát môi trường sống và chăm lông đúng.
Care/Carré, Parvo và bệnh truyền nhiễm ở chó con
Care/Carré và Parvo là những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở chó, đặc biệt với chó con chưa tiêm đủ mũi. Đây không phải nhóm bệnh có thể xử lý tại nhà.
Dấu hiệu cảnh báo có thể gồm:
- Tiêu chảy nặng, có thể có máu.
- Nôn liên tục.
- Sốt, lừ đừ, bỏ ăn.
- Mất nước nhanh.
- Ho, chảy mũi, ghèn mắt.
- Co giật hoặc dấu hiệu thần kinh trong một số trường hợp Care/Carré.
Nếu chó Alaska con có nôn, tiêu chảy, sốt, bỏ ăn, mệt lả, nhất là khi chưa tiêm đủ vaccine, nên đưa đi thú y ngay.
Phòng bệnh quan trọng hơn chữa bệnh:
- Tiêm phòng đúng lịch.
- Tẩy giun định kỳ.
- Hạn chế cho chó con tiếp xúc chó lạ khi chưa đủ mũi.
- Giữ khu vực sống sạch.
- Không đưa bé ra nơi nhiều chó lạ quá sớm.
Nếu bé đang ở giai đoạn nhỏ, bạn có thể xem thêm bài chó Alaska 2 tháng tuổi để chuẩn bị tốt hơn khi mới đón về.
Các vấn đề tai, mắt và mùi cơ thể
Ngoài những bệnh lớn, Alaska cũng có thể gặp các vấn đề nhỏ nhưng gây khó chịu nếu không để ý.
Tai có mùi, gãi tai
Nếu bé lắc đầu, gãi tai nhiều, tai có mùi, có dịch đen hoặc đỏ bên trong, có thể bé đang viêm tai, nhiễm nấm men hoặc có ký sinh trùng.
Không nên ngoáy sâu bằng tăm bông. Nếu tai hôi, đỏ hoặc có dịch nhiều, nên đưa bé đi kiểm tra.
Mắt nhiều ghèn
Một ít ghèn sau khi ngủ có thể bình thường. Nhưng nếu mắt đỏ, ghèn vàng/xanh, chảy nước mắt nhiều, bé nheo mắt hoặc dụi mắt liên tục, nên đi khám.
Mùi cơ thể nặng
Alaska có thể hôi nếu lông ẩm, da viêm, tai bẩn, chỗ nằm không sạch hoặc tắm sấy không kỹ. Nếu vừa tắm xong vẫn hôi, nên kiểm tra da, tai và vùng kẽ chân, cổ, nách.
Checklist theo dõi sức khỏe chó Alaska hằng ngày
Bạn không cần quá căng thẳng, nhưng nên quan sát vài điểm mỗi ngày.
Ăn uống
- Bé có ăn hết khẩu phần không?
- Có bỏ ăn bất thường không?
- Có ăn đồ lạ, đồ người, xương nấu chín không?
- Có uống nước đủ không?
Phân và nước tiểu
- Phân có thành khuôn không?
- Có nhầy, máu, mùi tanh nặng không?
- Bé có đi ngoài nhiều lần không?
- Nước tiểu có quá đậm màu hoặc bé có rặn lâu không?
Mức vận động
- Bé có còn vui, chạy, chơi như bình thường không?
- Có nằm lì, mệt, không muốn đứng không?
- Có thở gấp dù không vận động không?
Da, lông, tai, mắt
- Da có đỏ, hôi, vảy không?
- Lông có rụng thành mảng không?
- Bé có gãi, liếm, cắn da nhiều không?
- Tai có mùi không?
- Mắt có ghèn bất thường không?
Cân nặng và dáng đi
- Bé có tăng cân quá nhanh không?
- Có béo lên rõ không?
- Đi lại có vững không?
- Có khập khiễng, yếu chân, hạ bàn không?
Bạn có thể ghi lại cân nặng, lịch tiêm phòng, tẩy giun, ngày bé từng tiêu chảy, nôn, bỏ ăn hoặc viêm da. Khi đi thú y, những thông tin này rất hữu ích.
Phòng bệnh cho chó Alaska bằng cách nào?
Phòng bệnh không giúp Alaska miễn nhiễm hoàn toàn, nhưng giúp giảm rất nhiều rủi ro.
Nên duy trì:
- Tiêm phòng đầy đủ.
- Tẩy giun định kỳ.
- Phòng ve, rận, bọ chét.
- Ăn uống ổn định, không đổi thức ăn đột ngột.
- Không cho ăn đồ người nhiều gia vị.
- Kiểm soát cân nặng.
- Vận động đều, đúng thời điểm mát.
- Giữ nơi nằm khô, sạch, thoáng.
- Tắm sấy đúng cách.
- Chải lông và kiểm tra da thường xuyên.
- Không cho chó con tiếp xúc chó lạ khi chưa đủ vaccine.
Với Alaska, phòng bệnh luôn gắn liền với cách nuôi. Nếu môi trường quá nóng, lông luôn ẩm, bé ít vận động và ăn quá nhiều, rất khó giữ sức khỏe ổn lâu dài.
Những sai lầm thường gặp khi chăm chó Alaska bị bệnh
Tự dùng thuốc người
Đây là lỗi nguy hiểm. Thuốc tiêu chảy, thuốc cảm, thuốc giảm đau, kháng sinh của người có thể không phù hợp với chó và có thể gây hại nếu dùng sai.
Chờ quá lâu khi chó con tiêu chảy, nôn
Với chó con, nôn và tiêu chảy có thể làm mất nước nhanh. Nếu bé chưa tiêm đủ mũi, nguy cơ bệnh truyền nhiễm càng đáng lo. Không nên chờ “xem mai có khỏi không” khi dấu hiệu đã nặng.
Cạo lông để xử lý mọi vấn đề da
Không phải cứ rụng lông, viêm da là cạo trọc. Một số trường hợp cần cạo vùng điều trị theo chỉ định thú y, nhưng cạo toàn thân không đúng cách có thể làm da nhạy hơn và lông mọc lại xấu.
Bổ sung canxi tùy tiện
Thấy Alaska con chân yếu, hạ bàn hoặc lớn chậm, nhiều người vội mua canxi cho uống. Nhưng bổ sung sai có thể gây mất cân bằng dinh dưỡng và ảnh hưởng xương khớp. Cần đánh giá đúng nguyên nhân trước.
Chỉ chữa triệu chứng, không sửa môi trường sống
Nếu bé viêm da vì lông ẩm, chỗ nằm bẩn, không sấy khô sau tắm, thì chỉ bôi thuốc mà không sửa môi trường sẽ rất dễ tái phát.
Câu hỏi thường gặp về bệnh thường gặp ở chó Alaska
Chó Alaska hay mắc bệnh gì nhất?
Các vấn đề hay gặp gồm tiêu chảy, nôn, bỏ ăn, béo phì, hạ bàn, bệnh da lông, sốc nhiệt và các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở chó con như Parvo, Care/Carré nếu chưa tiêm đủ.
Chó Alaska bị tiêu chảy có nguy hiểm không?
Có thể nhẹ nếu chỉ đi lỏng 1–2 lần và bé vẫn tỉnh táo. Nhưng nếu tiêu chảy nhiều, có máu, kèm nôn, sốt, bỏ ăn hoặc xảy ra ở chó con chưa tiêm đủ mũi thì rất nguy hiểm và nên đi thú y.
Chó Alaska bỏ ăn một ngày có sao không?
Nếu chó trưởng thành chỉ bỏ một bữa, vẫn tỉnh và không có dấu hiệu khác, có thể theo dõi thêm. Nhưng nếu bỏ ăn trên 24 giờ, kèm mệt, nôn, tiêu chảy hoặc là chó con thì nên đi khám.
Chó Alaska bị hạ bàn có tự khỏi không?
Tùy mức độ và nguyên nhân. Trường hợp nhẹ có thể cải thiện khi kiểm soát cân nặng, chống trượt, vận động đúng và chăm phù hợp. Nếu nặng, đau hoặc đi yếu rõ, nên đi thú y để được đánh giá.
Chó Alaska rụng lông nhiều có phải bị bệnh không?
Không nhất thiết. Alaska rụng lông nhiều do thay lông là bình thường. Nhưng nếu rụng thành mảng, da đỏ, hôi, ngứa hoặc có vảy thì có thể là vấn đề da lông và nên kiểm tra.
Chó Alaska có dễ bị sốc nhiệt không?
Có. Alaska là giống chó lông dày, chịu nóng kém. Không nên cho bé vận động giữa trưa, nằm sân nắng hoặc ở nơi bí nóng. Nếu thở gấp, lừ đừ, chảy dãi nhiều sau khi ra nắng, cần xử lý và liên hệ thú y sớm.
Có nên tự cho chó Alaska uống thuốc khi bị bệnh không?
Không nên. Không tự dùng thuốc người, thuốc kháng sinh, thuốc tiêu chảy hoặc thuốc giảm đau nếu chưa có hướng dẫn thú y. Dùng sai có thể làm bệnh nặng hơn.
Làm sao để Alaska ít bệnh hơn?
Nên tiêm phòng, tẩy giun, phòng ve rận, cho ăn phù hợp, kiểm soát cân nặng, vận động đúng giờ mát, giữ nơi ở sạch khô, chăm lông đúng cách và theo dõi phân, ăn uống, da lông mỗi ngày.
Lời kết
Chó Alaska không phải giống chó quá yếu, nhưng khi nuôi ở Việt Nam, bé cần được chăm đúng hơn vì khí hậu nóng ẩm, bộ lông dày, thân hình lớn và nhu cầu vận động cao.
Những vấn đề như tiêu chảy, bỏ ăn, béo phì, hạ bàn, viêm da, rụng lông bất thường hay sốc nhiệt đều có thể giảm rủi ro nếu bạn quan sát sớm, chăm đúng và không chủ quan với dấu hiệu nặng.
Bạn không cần trở thành bác sĩ thú y, nhưng cần đủ tỉnh táo để biết khi nào nên theo dõi, khi nào nên điều chỉnh cách chăm và khi nào phải đưa bé đi khám ngay.
Nếu bạn đang chuẩn bị nuôi Alaska và muốn chọn một bé khỏe, được tư vấn kỹ từ đầu về tiêm phòng, tẩy giun, ăn uống, chăm lông và môi trường sống, có thể xem thêm các bé chó Alaska đang sẵn tại Chạm Pets để được gửi video thật và tư vấn bé phù hợp với gia đình.
