Chó Bully có thân hình cơ bắp, lực mạnh và vẻ ngoài khá “ngầu”, nhưng nếu được dạy đúng từ nhỏ, bé có thể rất tình cảm, nghe lời và sống ổn trong gia đình. Ngược lại, nếu nuôi quá chiều, thiếu quy tắc hoặc không được xã hội hóa, Bully dễ hình thành các thói quen khó chịu như kéo dây, nhảy lên người, sủa kích động, tranh đồ ăn hoặc phản ứng mạnh với chó lạ.
Huấn luyện chó Bully không phải để biến bé thành “chó dữ” hay chó biểu diễn phức tạp. Mục tiêu quan trọng nhất là giúp bé biết nề nếp cơ bản, bình tĩnh hơn, nghe chủ hơn và an toàn khi sống cùng gia đình, trẻ nhỏ, hàng xóm hoặc ra nơi công cộng.
Bài viết này hướng dẫn anh/chị cách huấn luyện chó Bully tại nhà theo hướng thực tế, dễ áp dụng, đặc biệt với người mới nuôi.
Vì sao chó Bully cần được huấn luyện sớm?
Bully là giống chó khỏe, có lực kéo mạnh và khá tự tin. Khi còn nhỏ, những hành vi như nhảy lên người, kéo dây, gặm đồ hoặc tranh đồ ăn có thể trông khá dễ thương. Nhưng khi bé lớn, nặng hơn và khỏe hơn, các hành vi đó sẽ trở thành vấn đề thật sự.
Huấn luyện sớm giúp Bully:
- Biết nghe tên và quay lại khi được gọi.
- Biết ngồi, nằm, đợi trước khi ăn hoặc ra cửa.
- Đi dây bớt kéo.
- Bình tĩnh hơn khi gặp người lạ, chó lạ.
- Không nhảy chồm lên khách.
- Biết nhả đồ khi chủ yêu cầu.
- Dễ sống hơn trong nhà phố, căn hộ hoặc gia đình có trẻ nhỏ.
Nếu anh/chị chưa hiểu rõ tính cách và nền tảng giống, có thể đọc thêm bài giống chó American Bully trước khi bắt đầu huấn luyện.
Chó Bully hiền hay dữ phụ thuộc vào điều gì?
Không nên đánh giá Bully chỉ bằng khuôn mặt hoặc thân hình cơ bắp. Một bé Bully có hiền, ổn định hay khó kiểm soát phụ thuộc vào nhiều yếu tố như di truyền, cách nuôi, môi trường sống, xã hội hóa và thói quen huấn luyện mỗi ngày.
Bully không nên bị nuôi theo kiểu kích động, trêu chọc cho dữ hoặc dùng bạo lực để “dằn mặt”. Cách đó dễ làm bé bất ổn, sợ người hoặc phản ứng mạnh hơn.
Muốn Bully ngoan, anh/chị cần ba điều:
- Có quy tắc rõ ràng.
- Tập đều mỗi ngày.
- Khen thưởng đúng lúc khi bé làm đúng.
Một bé Bully được dạy bình tĩnh từ nhỏ thường dễ kiểm soát hơn rất nhiều khi trưởng thành.
Nguyên tắc huấn luyện chó Bully
Tập ngắn nhưng đều
Mỗi lần tập chỉ nên kéo dài 5–10 phút, nhất là với chó con. Tập quá lâu khiến bé mất tập trung, chán hoặc phản ứng ngược.
Tốt hơn là chia thành nhiều lần ngắn trong ngày: trước bữa ăn, trước khi đi dạo, sau khi chơi hoặc trước khi cho đồ chơi.
Dùng khen thưởng thay vì bạo lực
Bully phản ứng tốt với phần thưởng như đồ ăn nhỏ, lời khen, vuốt ve hoặc được chơi cùng chủ. Khi bé làm đúng, nên khen ngay trong 1–2 giây đầu để bé hiểu hành vi nào được thưởng.
Không nên đánh, quát lớn liên tục hoặc giật dây quá mạnh. Điều này có thể làm bé sợ, căng thẳng hoặc phản ứng phòng vệ.
Cả nhà dùng cùng một quy tắc
Nếu một người cho bé leo ghế, người khác lại mắng; hôm nay cho nhảy lên người, ngày mai lại cấm, bé sẽ rất khó hiểu.
Nên thống nhất từ đầu:
- Có được lên sofa không?
- Có được vào phòng ngủ không?
- Ăn ở đâu?
- Khi khách đến phải làm gì?
- Lệnh dùng là “ngồi”, “nằm”, “đợi” hay từ khác?
Càng nhất quán, Bully càng học nhanh.
Không kích động bé theo hướng hung dữ
Không nên cố tình chọc bé gầm gừ, giật đồ ăn, kích sủa, cho lao vào người khác hoặc cổ vũ hành vi “gấu” để khoe. Với một giống chó khỏe như Bully, sự bình tĩnh quan trọng hơn vẻ dữ dằn.
Đánh giá tính cách Bully trước khi huấn luyện
Trước khi áp dụng giáo trình, anh/chị nên quan sát bé thuộc nhóm tính cách nào.
Hiền và tự tin: dễ làm quen, thích người, ít sợ tiếng động. Nhóm này thường học nhanh nếu được thưởng đúng.
Hiền nhưng nhút nhát: dễ nép sau chủ, giật mình, sợ người lạ. Nhóm này cần tập chậm, không ép gặp người hoặc chó lạ quá nhanh.
Quá phấn khích: hay nhảy, kéo dây, sủa vì vui, khó ngồi yên. Nhóm này cần tập bình tĩnh, đợi, đi dây và kiểm soát hưng phấn.
Có dấu hiệu phản ứng mạnh: gầm gừ, lao vào chó lạ, giữ đồ ăn, từng táp hoặc cắn. Nhóm này cần ưu tiên an toàn, có thể cần chuyên gia đánh giá trực tiếp nếu hành vi đã nghiêm trọng.
Không nên dùng cùng một tốc độ huấn luyện cho mọi bé. Một bé nhút nhát cần được khích lệ nhiều hơn, còn bé quá hăng cần học cách chờ và tự kiềm chế.
Chuẩn bị trước khi tập
Trước khi huấn luyện chó Bully, anh/chị nên chuẩn bị:
- Dây dắt chắc, vừa size.
- Vòng cổ hoặc yếm phù hợp.
- Đồ ăn thưởng nhỏ, dễ nhai.
- Đồ chơi bé thích.
- Một khu vực yên tĩnh để tập ban đầu.
- Nệm hoặc chỗ nằm cố định.
- Thời gian ngắn nhưng đều mỗi ngày.
Không nên bắt đầu tập khi bé quá đói, quá no, đang mệt, đang nóng hoặc vừa vận động mạnh xong. Trạng thái tốt nhất là bé tỉnh táo, hơi đói nhẹ và có hứng tương tác với chủ.
Phần ăn uống, vận động và môi trường sống ảnh hưởng khá nhiều đến khả năng tập trung của bé. Nếu cần chuẩn bị nền chăm sóc ổn định, anh/chị có thể xem bài cách nuôi chó Bully.
Giáo trình huấn luyện chó Bully trong 30 ngày
Giáo trình 30 ngày dưới đây là khung cơ bản. Không cần ép đúng từng ngày tuyệt đối. Nếu bé học chậm, anh/chị có thể kéo dài mỗi tuần thêm vài ngày. Quan trọng là bé tiến bộ đều và giữ được tâm lý thoải mái.
Tuần 1: Dạy tên, tập trung và ngồi bình tĩnh
Mục tiêu tuần đầu là giúp bé biết tên mình, quay lại nhìn chủ và hiểu rằng bình tĩnh sẽ được thưởng.
Dạy bé nhớ tên
Chọn lúc bé đang tỉnh táo. Gọi tên bé bằng giọng vui. Khi bé quay lại nhìn, khen ngay và thưởng một miếng nhỏ.
Lặp lại nhiều lần trong ngày, mỗi lần vài phút. Không gọi tên bé để mắng, vì như vậy bé sẽ dần né khi nghe tên.
Tập nhìn chủ
Cầm đồ ăn thưởng gần mặt mình. Khi bé nhìn vào mắt hoặc nhìn về phía chủ, khen và thưởng. Bài này giúp bé học cách tập trung vào chủ thay vì bị cuốn theo mọi thứ xung quanh.
Dạy lệnh “ngồi”
Cầm đồ ăn trước mũi bé, đưa nhẹ lên trên và hơi lùi về sau. Khi mông bé chạm đất, nói “ngồi”, khen và thưởng.
Sau vài ngày, hãy yêu cầu bé ngồi trước các việc bé thích như ăn cơm, mở cửa, đeo dây đi dạo hoặc nhận đồ chơi.
Mục tiêu cuối tuần 1: bé biết tên, có thể nhìn chủ khi được gọi và ngồi được trong môi trường ít xao nhãng.
Tuần 2: Dạy nằm, lại đây, đợi và thả ra
Tuần 2 tập trung vào các lệnh nền tảng giúp kiểm soát bé trong sinh hoạt hằng ngày.
Dạy lệnh “nằm”
Cho bé ngồi trước. Cầm đồ ăn đưa từ mũi xuống gần ngực rồi kéo nhẹ ra phía trước. Khi bé hạ người xuống, nói “nằm”, khen và thưởng.
Không nên ấn mạnh lưng bé xuống. Hãy để bé tự làm theo hướng dẫn bằng đồ ăn.
Dạy lệnh “lại đây”
Tập trong nhà hoặc sân kín trước. Gọi tên bé rồi nói “lại đây” bằng giọng vui. Khi bé chạy tới, khen thật nhiều và thưởng.
Không gọi bé lại để phạt, tắm, nhốt hoặc làm việc bé không thích. Nếu lệnh “lại đây” bị gắn với trải nghiệm xấu, bé sẽ không muốn quay lại.
Dạy lệnh “đợi”
Cho bé ngồi, đưa tay ra hiệu và nói “đợi”. Chờ 1–2 giây rồi thưởng. Sau đó tăng dần thời gian lên 5 giây, 10 giây, 20 giây.
Bài “đợi” rất hữu ích trước khi ăn, trước khi ra cửa, trước khi qua đường hoặc khi gặp khách.
Dạy lệnh “thả ra”
Cho bé ngậm đồ chơi. Đưa món thưởng ngon hơn lại gần mũi. Khi bé nhả đồ, nói “thả ra”, khen và thưởng.
Không nên giật đồ khỏi miệng bé thường xuyên, vì dễ làm bé học thói quen giữ đồ chặt hơn.
Mục tiêu cuối tuần 2: bé biết ngồi, nằm, lại đây, đợi ngắn và thả đồ trong môi trường quen thuộc.
Tuần 3: Tập đi dây, đi cạnh và không kéo
Đi dây là bài rất quan trọng với Bully. Dù bé không quá lớn như XL, lực kéo của Bully vẫn đủ làm chủ mệt, đặc biệt khi gặp chó lạ hoặc người lạ.
Tập đeo dây trong nhà
Trước tiên, cho bé làm quen với vòng cổ hoặc yếm. Đeo trong vài phút, khen và thưởng để bé thấy việc đeo dây là bình thường.
Sau đó gắn dây dắt, đi vài vòng trong nhà. Khi dây chùng và bé đi gần chủ, khen và thưởng.
Dừng lại khi bé kéo
Khi bé kéo căng dây, anh/chị dừng lại ngay. Không giật mạnh, không chạy theo. Chờ bé quay lại hoặc dây chùng, sau đó mới đi tiếp.
Bé sẽ dần hiểu: kéo dây thì không được đi tiếp, đi bình tĩnh thì được tiếp tục khám phá.
Tập đổi hướng
Khi bé kéo về một hướng, hãy gọi tên và đổi hướng nhẹ nhàng. Khi bé đi theo, khen và thưởng. Bài này giúp bé chú ý tới chủ hơn thay vì chỉ lao về phía trước.
Tập ngoài nơi ít xao nhãng
Sau khi tập trong nhà ổn, chuyển ra sân, ngõ yên tĩnh hoặc khu vực ít chó lạ. Không nên đưa bé vào công viên đông ngay nếu chưa kiểm soát được dây.
Mục tiêu cuối tuần 3: bé đi dây bớt kéo, biết quay lại nhìn chủ và có thể đi dạo ngắn trong môi trường yên tĩnh.
Tuần 4: Tập ứng dụng với khách, người lạ và chó khác
Tuần 4 giúp bé áp dụng các lệnh đã học vào tình huống đời sống.
Khi khách đến nhà
Chuẩn bị một chỗ nằm cố định cho bé. Khi có khách, cho bé ngồi hoặc nằm ở đó. Chỉ cho bé lại gần khách khi bé đã bình tĩnh.
Nếu bé nhảy lên người khách, không nên la hét hoặc đẩy mạnh. Hãy yêu cầu khách quay người đi, không tương tác. Khi bốn chân bé chạm đất hoặc bé ngồi xuống, mới khen và cho chào khách.
Khi gặp người lạ ngoài đường
Giữ khoảng cách đủ xa để bé còn nghe được chủ. Nếu bé nhìn người lạ nhưng vẫn bình tĩnh, khen và thưởng. Nếu bé căng dây, sủa hoặc lao tới, tăng khoảng cách rồi tập lại.
Không nên để người lạ cúi sát mặt, ôm cổ hoặc vuốt quá nhanh khi bé chưa sẵn sàng.
Khi gặp chó khác
Không ép hai chó chạm mặt trực diện ngay. Nên cho đi song song ở khoảng cách an toàn trước. Nếu cả hai đều bình tĩnh, có thể cho lại gần ngửi ngắn rồi tách ra.
Nếu bé gồng người, dựng lông, gầm gừ, kéo mạnh hoặc nhìn chằm chằm, nên đưa bé ra xa, gọi tên và cho tập trung lại vào chủ.
Khi nhà có trẻ nhỏ
Dạy trẻ không leo lên lưng chó, không chọc khi chó đang ăn, ngủ hoặc giữ đồ chơi. Đồng thời dạy Bully các lệnh “nằm”, “đợi”, “đi chỗ khác” để quản lý tình huống.
Không nên để trẻ nhỏ chơi một mình với Bully, kể cả khi bé rất hiền. Lực cơ thể của Bully có thể vô tình làm trẻ ngã khi bé quá vui.
Mục tiêu cuối tuần 4: bé biết bình tĩnh hơn khi có khách, gặp người lạ, chó lạ và có thể nghe lệnh trong tình huống thực tế.
Xử lý các hành vi thường gặp ở chó Bully
Bully hay nhảy lên người
Nguyên nhân thường là quá vui, muốn được chú ý hoặc chưa biết cách chào người đúng.
Cách xử lý:
- Không vuốt ve khi bé đang nhảy.
- Quay người đi, không tương tác.
- Khi bé ngồi hoặc bốn chân chạm đất, khen và thưởng.
- Yêu cầu khách cũng làm giống vậy.
Nhất quán vài tuần, bé sẽ hiểu nhảy lên người không đem lại sự chú ý.
Bully kéo dây khi đi dạo
Không nên để bé kéo mình đi liên tục. Mỗi lần dây căng, dừng lại. Khi bé quay lại hoặc dây chùng, mới đi tiếp.
Có thể dùng đồ ăn thưởng ở gần chân để tập bé đi cạnh chủ. Tập ở nơi yên tĩnh trước, sau đó mới tăng độ khó.
Bully cắn phá đồ
Chó con đang thay răng rất dễ gặm đồ. Cần chuẩn bị đồ chơi gặm hợp pháp như đồ cao su bền, xương gặm phù hợp, bóng hoặc đồ chơi nhai.
Khi bé gặm sai đồ, không nên chỉ mắng. Hãy đổi sang món được phép gặm và khen khi bé dùng đúng đồ.
Bully sủa nhiều
Trước hết cần xem bé sủa vì điều gì: báo động, buồn chán, thiếu vận động, sợ hãi hay quá phấn khích.
Cách xử lý cơ bản:
- Tăng vận động và tương tác nếu bé sủa vì dư năng lượng.
- Dạy bé nhìn chủ khi nghe tiếng động.
- Khen khi bé im và quay lại tập trung.
- Không hét lớn liên tục vì có thể làm bé càng kích động.
Bully giữ đồ ăn hoặc đồ chơi
Không nên giật đồ khỏi miệng bé để “thể hiện quyền”. Cách này dễ làm bé giữ đồ mạnh hơn.
Nên tập đổi chác: đưa món ngon hơn để bé tự nhả đồ. Khi bé nhả, nói “thả ra”, khen và thưởng. Tập từ đồ ít giá trị trước rồi mới tăng dần.
Nếu bé gầm gừ dữ dội, từng cắn khi bị lại gần bát ăn hoặc đồ chơi, nên xử lý thận trọng và cân nhắc nhờ chuyên gia hỗ trợ.
Khi nào cần chuyên gia huấn luyện?
Không phải hành vi nào cũng nên tự xử lý tại nhà. Anh/chị nên tìm người có kinh nghiệm nếu Bully có các dấu hiệu sau:
- Từng cắn người hoặc chó khác gây chảy máu.
- Gầm gừ kéo dài khi bị lại gần.
- Lao mạnh vào người lạ hoặc chó lạ.
- Giữ đồ ăn, đồ chơi rất căng.
- Không thể kiểm soát bằng dây dắt.
- Sợ hãi cực độ, hoảng loạn, cắn vì phòng vệ.
- Hành vi ngày càng nặng dù đã tập đúng cách.
Với những bé có lực mạnh như XL, an toàn nên đặt lên trước. Anh/chị có thể đọc thêm bài XL Bully để hiểu vì sao dòng lớn cần kiểm soát hành vi sớm.
Có cần dùng rọ mõm khi huấn luyện Bully không?
Không phải bé Bully nào cũng cần dùng rọ mõm. Nhưng trong một số trường hợp, rọ mõm là công cụ an toàn, nhất là khi bé dễ quá khích, đang tập làm quen nơi công cộng hoặc đã từng có phản ứng mạnh.
Điều quan trọng là phải tập rọ mõm theo hướng tích cực. Không nên chỉ đeo rọ khi phạt hoặc khi bé đang căng thẳng.
Cách tập:
- Để rọ mõm dưới đất, cho bé ngửi.
- Bỏ đồ ăn vào trong để bé tự thò mũi vào.
- Khen và thưởng khi bé bình tĩnh.
- Tăng dần thời gian đeo.
- Chỉ dùng loại vừa size, thoáng, bé còn thở và há miệng được.
Rọ mõm không thay thế huấn luyện. Nó chỉ là công cụ hỗ trợ an toàn trong một số tình huống.
Huấn luyện theo từng dòng Bully cần lưu ý gì?
Nền tảng huấn luyện của các dòng Bully khá giống nhau: dạy tên, ngồi, nằm, đợi, lại đây, đi dây, không nhảy lên người và bình tĩnh khi gặp kích thích. Tuy nhiên, mỗi dòng có vài điểm cần chú ý.
Nếu chưa phân biệt rõ từng dòng, anh/chị có thể xem bài các dòng chó Bully.
Pocket Bully và Micro Bully
Pocket và Micro nhỏ hơn nhưng vẫn có lực và đôi khi khá lì. Không nên chủ quan vì bé nhỏ. Cần tập đi dây, không nhảy lên người và kiểm soát hưng phấn như các dòng khác.
Với các bé thấp, thân dày, không nên dùng bài tập nhảy cao hoặc vận động mạnh quá sớm. Nếu đang nuôi dòng này, anh/chị có thể xem thêm bài Pocket Bully và Micro Bully.
XL Bully
XL cần ưu tiên đi dây, lại đây, đợi và bình tĩnh khi gặp người lạ. Vì kích thước lớn, mọi hành vi chưa kiểm soát đều gây áp lực hơn các dòng nhỏ.
Không nên để XL tự do kéo chủ từ nhỏ, vì thói quen này sẽ rất khó sửa khi bé trưởng thành.
Exotic Bully và Micro Exotic
Exotic thường không phù hợp với các bài vận động nặng. Nên tập nhẹ, ngắn, chú trọng bình tĩnh, đi dây, gọi lại và làm quen môi trường.
Với dòng này, cần tránh tập giữa trời nóng hoặc ép bé chạy nhảy quá sức. Nếu quan tâm nhóm này, anh/chị có thể đọc thêm bài Exotic Bully và Micro Exotic để hiểu rõ hơn về sức khỏe và giới hạn vận động.
Kết hợp huấn luyện với chăm sóc hằng ngày
Một bé Bully thiếu ngủ, ăn quá no, ít vận động, đau khớp, nóng bức hoặc bị stress sẽ rất khó tập trung. Vì vậy, huấn luyện không nên tách rời chăm sóc hằng ngày.
Để bé học tốt hơn, anh/chị nên:
- Cho bé ngủ đủ.
- Không tập ngay sau khi ăn no.
- Đi dạo vừa sức trước khi tập nếu bé quá dư năng lượng.
- Tập ở nơi mát, yên tĩnh.
- Giữ khẩu phần hợp lý, tránh béo phì.
- Không tập khi bé đang đau, mệt hoặc thở gấp.
Huấn luyện tốt giúp Bully ngoan hơn, nhưng chăm sóc đúng giúp bé có đủ sức khỏe và tâm lý ổn định để học. Hai phần này nên đi cùng nhau.
Sau khi đón Bully về nên tập gì trước?
Trong 3–7 ngày đầu sau khi đón về, không nên vội bắt bé học quá nhiều. Hãy cho bé ổn định môi trường, làm quen chỗ ngủ, chỗ ăn, người trong nhà và lịch sinh hoạt.
Những việc nên tập trước:
- Nhớ tên.
- Đi vệ sinh đúng chỗ.
- Ngồi trước khi ăn.
- Làm quen dây dắt.
- Không cắn tay khi chơi.
- Không nhảy lên người.
- Ngủ đúng chỗ.
Nếu anh/chị đang chuẩn bị đón bé và muốn đối chiếu hình ảnh, độ tuổi, tính cách thực tế, có thể tham khảo trang chó Bully đang có tại Chạm Pets sau khi đã nắm rõ điều kiện nuôi và huấn luyện phù hợp.
Câu hỏi thường gặp về huấn luyện chó Bully
Chó Bully có dễ huấn luyện không?
Bully khá thông minh và có thể học tốt nếu được tập đều, khen thưởng đúng lúc và quy tắc nhất quán. Tuy nhiên, một số bé hơi lì nên cần kiên nhẫn, không nên nóng vội.
Mấy tháng tuổi nên bắt đầu huấn luyện Bully?
Có thể bắt đầu từ khi bé về nhà, thường khoảng 2–3 tháng tuổi, với các bài rất đơn giản như nhớ tên, ngồi, lại đây, đi vệ sinh đúng chỗ và làm quen dây dắt.
Có nên đánh chó Bully khi bé không nghe lời không?
Không nên. Đánh hoặc quát quá nhiều có thể làm bé sợ, căng thẳng hoặc phản ứng mạnh hơn. Nên dùng khen thưởng, chặn hành vi sai, đổi hướng hành vi và giữ quy tắc nhất quán.
Bully kéo dây mạnh thì sửa thế nào?
Mỗi khi bé kéo căng dây, dừng lại. Khi dây chùng hoặc bé quay về phía chủ, mới đi tiếp. Tập ở nơi yên tĩnh trước, dùng đồ ăn thưởng để giữ bé đi gần chủ.
Bully có cần rọ mõm khi ra ngoài không?
Không phải bé nào cũng cần. Nhưng nếu bé dễ quá khích, đang tập làm quen môi trường đông người hoặc từng có phản ứng mạnh, rọ mõm có thể là công cụ an toàn. Cần tập làm quen rọ mõm bằng cách tích cực, không ép đột ngột.
Chó Bully hay nhảy lên khách thì làm sao?
Không vuốt ve khi bé đang nhảy. Yêu cầu khách quay người đi, không tương tác. Khi bé ngồi hoặc bốn chân chạm đất, mới khen và cho chào khách. Cả nhà cần làm thống nhất.
Bully gầm gừ khi đang ăn có nguy hiểm không?
Đó là hành vi cần xử lý sớm. Không nên giật bát hoặc đánh bé. Hãy tập đổi chác bằng món ngon hơn, cho ăn ở nơi yên tĩnh và nếu hành vi nặng, nên nhờ chuyên gia hỗ trợ.
Lời kết
Huấn luyện chó Bully không cần quá phức tạp, nhưng phải đều, rõ quy tắc và bắt đầu càng sớm càng tốt. Một bé Bully ngoan không phải tự nhiên mà có, mà là kết quả của nhiều ngày được chủ hướng dẫn đúng cách.
Chỉ cần làm tốt các bài nền tảng như nhớ tên, ngồi, nằm, đợi, lại đây, đi dây không kéo, không nhảy lên người và bình tĩnh khi gặp kích thích, anh/chị đã giúp bé sống an toàn hơn, dễ thương hơn và hòa nhập tốt hơn với gia đình.
Với Bully, điều quan trọng không phải làm bé dữ hơn, mà là giúp bé mạnh mẽ nhưng biết kiểm soát, tình cảm nhưng có nề nếp, tự tin nhưng vẫn nghe chủ.
