Chó con có sức đề kháng yếu hơn chó trưởng thành, hệ tiêu hóa còn nhạy cảm và rất dễ bị ảnh hưởng khi đổi môi trường, đổi thức ăn, tắm sai thời điểm hoặc tiếp xúc mầm bệnh.
Vì vậy, người nuôi không nên chủ quan khi thấy bé bỏ ăn, tiêu chảy, nôn, ho, sốt, run hoặc mệt bất thường. Với chó con, nhiều dấu hiệu có thể chuyển nặng nhanh hơn mình nghĩ.
Bài viết này giúp anh/chị nhận biết các bệnh ở chó con thường gặp, dấu hiệu nào cần theo dõi sát, khi nào nên đưa bé đến thú y và cách phòng bệnh an toàn trong giai đoạn đầu đời.
Nếu anh/chị cần xem tổng quan cách chăm bé nhỏ hằng ngày, có thể đọc thêm bài chăm sóc chó con.
Vì sao chó con dễ mắc bệnh?
Chó con dễ mắc bệnh hơn vì cơ thể chưa phát triển hoàn chỉnh. Hệ miễn dịch còn yếu, hệ tiêu hóa nhạy, khả năng giữ nhiệt kém và bé dễ stress khi tách mẹ hoặc về nhà mới.
Một số nguyên nhân thường gặp gồm:
- Chưa tiêm phòng đầy đủ.
- Chưa tẩy giun đúng lịch.
- Vừa đổi nhà, đổi người chăm, đổi thức ăn.
- Ăn đồ lạ, đồ lạnh, đồ người hoặc thức ăn không phù hợp.
- Bị tắm quá sớm, nằm nền lạnh, gặp gió lùa.
- Ổ nằm ẩm, bẩn, bát ăn không vệ sinh.
- Tiếp xúc chó lạ hoặc môi trường có mầm bệnh khi chưa đủ vaccine.
Đó là lý do trong 1–2 tuần đầu sau khi đón bé, anh/chị nên ưu tiên ổn định ăn uống, giữ ấm, vệ sinh và theo dõi phân mỗi ngày.
Nếu cần routine nền, có thể xem bài cách nuôi chó con.
Dấu hiệu chó con đang không khỏe
Không phải lúc nào chó con bệnh cũng biểu hiện rõ ngay từ đầu. Anh/chị nên quan sát các dấu hiệu nhỏ sau:
- Bỏ ăn hoặc bú kém.
- Nằm nhiều bất thường, gọi không phản ứng.
- Nôn, ọe hoặc nôn bọt.
- Tiêu chảy, phân lỏng, phân có máu.
- Ho, hắt hơi, chảy mũi.
- Thở nhanh, thở khó, khò khè.
- Mắt nhiều ghèn, mắt lờ đờ.
- Run, lạnh người, kêu yếu.
- Bụng chướng bất thường.
- Đi đứng xiêu vẹo, co giật.
- Da đỏ, rụng lông từng mảng, gãi nhiều.
Nếu chỉ là dấu hiệu nhẹ, anh/chị có thể theo dõi sát trong thời gian ngắn. Nhưng nếu bé nôn nhiều, tiêu chảy máu, mệt lả, bỏ ăn kéo dài, thở khó hoặc co giật, nên đưa đến thú y ngay.
Các bệnh ở chó con thường gặp
Bệnh Parvo ở chó con
Parvo là một trong những bệnh nguy hiểm nhất ở chó con, đặc biệt với bé chưa tiêm phòng đầy đủ. Bệnh thường ảnh hưởng nặng đến đường ruột và có thể khiến bé mất nước rất nhanh.
Dấu hiệu thường gặp:
- Tiêu chảy nặng.
- Phân có mùi tanh, có thể lẫn máu.
- Nôn.
- Bỏ ăn.
- Mệt lả, nằm một chỗ.
- Mắt trũng, da khô do mất nước.
Với Parvo, không nên tự chữa tại nhà. Nếu nghi ngờ, anh/chị nên đưa bé đến thú y càng sớm càng tốt để được xét nghiệm, truyền dịch và điều trị đúng hướng.
Bệnh Care ở chó con
Care cũng là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở chó con. Bệnh có thể ảnh hưởng đến hô hấp, tiêu hóa, thần kinh và thường nặng hơn ở bé chưa tiêm phòng.
Dấu hiệu cần chú ý:
- Sốt.
- Chảy mũi, chảy ghèn mắt.
- Ho, thở khò khè.
- Bỏ ăn, mệt.
- Tiêu chảy.
- Run cơ, co giật hoặc biểu hiện thần kinh ở giai đoạn nặng.
Nếu nghi ngờ Care, cần cách ly bé với chó khác và đưa đến thú y sớm. Không nên chờ bé “tự khỏi” vì bệnh có thể tiến triển nhanh.
Tiêu chảy và rối loạn tiêu hóa
Tiêu chảy là vấn đề rất thường gặp ở chó con. Nguyên nhân có thể do đổi thức ăn đột ngột, ăn quá nhiều, uống sữa không phù hợp, nhiễm giun, stress hoặc bệnh truyền nhiễm.
Dấu hiệu nhẹ có thể là phân mềm, đi nhiều lần hơn bình thường nhưng bé vẫn tỉnh táo. Tuy nhiên, nếu tiêu chảy kèm nôn, bỏ ăn, phân có máu, mùi tanh nặng hoặc bé mệt lả thì không nên tự xử lý tại nhà.
Khi bé bị rối loạn tiêu hóa, việc đầu tiên là xem lại thức ăn, giữ ấm bụng, cho uống nước sạch và theo dõi sát. Nếu không cải thiện nhanh, nên đưa đi thú y để loại trừ Parvo hoặc các bệnh nguy hiểm khác.
Phần ăn uống nên được điều chỉnh cẩn thận. Anh/chị có thể đọc thêm bài chó ăn gì và thức ăn cho chó.
Giun sán ở chó con
Giun sán khá phổ biến ở chó con, nhất là bé chưa được tẩy giun đúng lịch hoặc sống trong môi trường không sạch.
Dấu hiệu có thể gặp:
- Bụng to bất thường.
- Ăn nhiều nhưng chậm lớn.
- Phân lỏng hoặc có giun.
- Lông xơ, kém lanh lợi.
- Hay liếm hoặc cắn vùng hậu môn.
Tẩy giun cần dùng thuốc phù hợp với độ tuổi, cân nặng và tình trạng sức khỏe của bé. Anh/chị không nên tự dùng thuốc người hoặc dùng liều theo cảm tính.
Cảm lạnh, ho và viêm đường hô hấp
Chó con rất dễ nhiễm lạnh nếu tắm sớm, nằm nền lạnh, gặp gió lùa hoặc bị ẩm lâu sau khi lau/tắm.
Dấu hiệu thường gặp:
- Hắt hơi.
- Ho nhẹ hoặc ho khò khè.
- Chảy mũi.
- Run, rúc người.
- Ăn kém.
- Thở nhanh hoặc mệt.
Nếu bé chỉ hắt hơi nhẹ nhưng vẫn ăn chơi bình thường, anh/chị có thể giữ ấm và theo dõi. Nếu bé ho nhiều, thở khó, sốt, bỏ ăn hoặc lờ đờ, nên đi khám sớm vì chó con có thể chuyển sang viêm phổi.
Bệnh da, nấm và ký sinh ngoài da
Chó con có thể gặp vấn đề về da lông nếu môi trường ẩm, ổ nằm bẩn, tắm sấy không khô, dinh dưỡng kém hoặc nhiễm ký sinh ngoài da.
Dấu hiệu thường gặp:
- Ngứa, gãi nhiều.
- Rụng lông từng mảng.
- Da đỏ, đóng vảy.
- Lông bết, có mùi.
- Có ve, bọ chét hoặc vết cắn nhỏ.
Không nên tự bôi thuốc linh tinh lên da chó con, đặc biệt là thuốc người. Với bé nhỏ, da rất nhạy. Nên giữ vùng da sạch, khô và đưa đi kiểm tra nếu tình trạng lan rộng hoặc bé gãi nhiều.
Anh/chị có thể xem thêm bài chăm sóc lông chó để hiểu cách giữ da lông sạch hơn.
Thiếu canxi, yếu chân hoặc run rẩy
Một số chó con có thể bị run, yếu chân, đi không vững hoặc chậm phát triển do dinh dưỡng chưa phù hợp, thiếu khoáng hoặc vấn đề sức khỏe nền.
Tuy nhiên, không nên thấy run là tự kết luận thiếu canxi rồi tự bổ sung. Run cũng có thể do lạnh, hạ đường huyết, đau, sốt, bệnh thần kinh hoặc bệnh truyền nhiễm.
Nếu bé run kéo dài, đi xiêu vẹo, co giật, yếu bất thường hoặc không đứng được, nên đưa đi thú y để kiểm tra nguyên nhân trước khi bổ sung bất kỳ thuốc nào.
Viêm mắt, tai hoặc rốn ở chó con nhỏ
Chó con nhỏ, nhất là giai đoạn sơ sinh, có thể gặp các vấn đề ở mắt, tai hoặc rốn nếu môi trường ẩm bẩn, vệ sinh không kỹ hoặc có nhiễm khuẩn.
Dấu hiệu cần chú ý:
- Mắt sưng, nhiều ghèn, dính mí.
- Tai hôi, bé cào gãi nhiều.
- Rốn ướt, đỏ, có dịch hoặc mùi lạ.
- Bé kêu nhiều, bú kém.
Với chó con sơ sinh, các vấn đề này nên được kiểm tra sớm. Không nên tự nhỏ thuốc mắt, thuốc tai hoặc sát trùng mạnh khi chưa có hướng dẫn của thú y.
Khi nào cần đưa chó con đến thú y ngay?
Anh/chị nên đưa bé đi thú y sớm nếu có một trong các dấu hiệu sau:
- Tiêu chảy có máu.
- Nôn liên tục.
- Bỏ ăn hoặc bỏ bú kéo dài.
- Mệt lả, nằm một chỗ.
- Thở khó, thở gấp, tím tái.
- Co giật, run không kiểm soát.
- Sốt cao hoặc lạnh người bất thường.
- Mắt trũng, da khô, dấu hiệu mất nước.
- Bụng chướng, đau khi chạm.
- Chó con sơ sinh không bú hoặc yếu nhanh.
Với chó con, thời gian rất quan trọng. Nếu dấu hiệu nặng, không nên chờ qua đêm hoặc thử nhiều mẹo tại nhà.
Có nên tự chữa bệnh cho chó con tại nhà không?
Không nên tự chữa các bệnh nặng tại nhà, nhất là khi bé có dấu hiệu nghi Parvo, Care, viêm phổi, tiêu chảy máu, co giật hoặc mất nước.
Những việc an toàn có thể làm trong lúc chuẩn bị đi thú y gồm:
- Giữ bé ấm.
- Cho bé nằm nơi yên tĩnh.
- Không tắm.
- Không ép ăn mạnh.
- Chuẩn bị thông tin về tuổi, cân nặng, lịch tiêm, thức ăn gần đây.
- Mang theo sổ tiêm hoặc hình ảnh phân/nôn nếu có.
Tuyệt đối không tự dùng thuốc người cho chó con. Một số thuốc người có thể gây ngộ độc nghiêm trọng cho chó.
Cách phòng bệnh cho chó con
Phòng bệnh luôn tốt hơn chữa bệnh, đặc biệt trong 3 tháng đầu.
Tiêm phòng đúng lịch
Anh/chị nên hỏi rõ lịch tiêm của bé khi đón về và tiếp tục theo hướng dẫn của thú y. Không nên cho chó con ra nơi nhiều chó lạ khi chưa có nền vaccine phù hợp.
Tẩy giun định kỳ
Chó con cần được tẩy giun theo lịch phù hợp với độ tuổi, cân nặng và hướng dẫn thú y. Không nên dùng thuốc tẩy giun tùy tiện hoặc chia liều theo cảm tính.
Giữ ổ nằm sạch và khô
Ổ nằm, khăn lót, bát ăn, bát nước cần được vệ sinh đều. Không để bé nằm nơi ẩm, bẩn, có gió lùa hoặc nền lạnh.
Không tắm quá sớm
Chó con mới về nhà, chó con yếu hoặc bé chưa ổn định không nên tắm ngay. Nếu cần làm sạch, chỉ nên lau nhẹ bằng khăn ấm rồi lau khô kỹ.
Không đổi thức ăn đột ngột
Đổi thức ăn quá nhanh là nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy. Nếu cần đổi, nên chuyển từ từ trong vài ngày.
Hạn chế tiếp xúc nguồn bệnh
Không để chó con tiếp xúc chó lạ, công viên đông chó, nền đất bẩn hoặc khu vực có nguy cơ cao khi bé chưa đủ an toàn về vaccine.
Chăm chó con đang ốm cần lưu ý gì?
Khi chó con đang ốm, điều quan trọng là giữ bé yên tĩnh, ấm và theo dõi sát.
Không nên tắm, không cho ăn đồ lạ, không ép ăn quá mạnh và không tự uống thuốc người. Nếu bé còn ăn được, chỉ nên dùng thức ăn dễ tiêu theo hướng dẫn của thú y hoặc người có chuyên môn.
Nên ghi lại:
- Bé ăn bao nhiêu.
- Đi vệ sinh mấy lần.
- Phân màu gì, lỏng hay đặc.
- Có nôn không.
- Có ho, run, sốt hay thở khó không.
- Bé có tỉnh táo hơn hay yếu đi.
Những thông tin này giúp thú y đánh giá nhanh hơn khi đưa bé đi khám.
Những lỗi thường gặp khiến chó con dễ bệnh
Lỗi đầu tiên là tắm ngay khi mới về nhà. Bé vừa stress vừa dễ lạnh, rất dễ rối loạn sức khỏe.
Lỗi thứ hai là đổi thức ăn trong ngày đầu. Hệ tiêu hóa của chó con còn yếu nên cần chuyển từ từ.
Lỗi thứ ba là cho ra ngoài quá sớm. Khi chưa đủ vaccine, bé dễ tiếp xúc mầm bệnh từ chó khác hoặc môi trường bẩn.
Lỗi thứ tư là xem nhẹ tiêu chảy. Với chó con, tiêu chảy kéo dài hoặc tiêu chảy kèm nôn có thể rất nguy hiểm.
Lỗi thứ năm là tự dùng thuốc người. Đây là lỗi nguy hiểm, có thể làm bệnh nặng hơn hoặc gây ngộ độc.
Lỗi thứ sáu là chỉ hỏi kinh nghiệm trên mạng mà không đi thú y khi bé có dấu hiệu nặng.
Câu hỏi thường gặp về bệnh ở chó con
Chó con bị tiêu chảy có nguy hiểm không?
Có thể nguy hiểm, nhất là khi tiêu chảy nhiều lần, có máu, mùi tanh nặng, kèm nôn, bỏ ăn hoặc mệt. Với chó con, nên theo dõi sát và đi thú y sớm nếu dấu hiệu không giảm nhanh.
Chó con bỏ ăn một ngày có sao không?
Không nên chủ quan. Nếu bé chỉ ăn ít nhưng vẫn tỉnh táo, có thể theo dõi ngắn. Nếu bỏ ăn kèm mệt, nôn, tiêu chảy, sốt hoặc nằm lì, nên đưa đi khám.
Chó con bị ho có phải bị bệnh nặng không?
Tùy mức độ. Ho nhẹ có thể do kích ứng, lạnh hoặc môi trường. Nhưng nếu ho nhiều, thở khó, chảy mũi, sốt hoặc bỏ ăn, nên đi thú y để kiểm tra hô hấp.
Có nên cho chó con uống thuốc người không?
Không. Nhiều loại thuốc người không an toàn cho chó, đặc biệt là chó con. Chỉ nên dùng thuốc theo hướng dẫn của thú y.
Làm sao phòng Parvo và Care cho chó con?
Cách quan trọng nhất là tiêm phòng đúng lịch, hạn chế tiếp xúc chó lạ khi chưa đủ vaccine, giữ môi trường sạch và theo dõi sức khỏe hằng ngày.
Chó con mới về nhà bị mệt có bình thường không?
Một số bé có thể mệt nhẹ do stress, lạ nhà hoặc di chuyển xa. Nhưng nếu bé bỏ ăn, tiêu chảy, nôn, sốt, thở bất thường hoặc lừ đừ kéo dài thì nên đi thú y.
Tổng kết
Bệnh ở chó con cần được phát hiện sớm vì bé có thể chuyển nặng nhanh hơn chó trưởng thành. Những dấu hiệu như tiêu chảy máu, nôn nhiều, bỏ ăn, mệt lả, thở khó, co giật hoặc không bú đều không nên chờ đợi.
Cách tốt nhất là phòng bệnh từ đầu: tiêm phòng đúng lịch, tẩy giun theo hướng dẫn, giữ ổ sạch – khô – ấm, không tắm vội, không đổi thức ăn đột ngột và hạn chế tiếp xúc môi trường rủi ro.
Khi đã sẵn sàng chọn một bé khỏe mạnh để chăm từ nhỏ, anh/chị có thể tham khảo các bé chó con đang sẵn tại Chạm Pets Family để được tư vấn theo giống, độ tuổi, sức khỏe và điều kiện chăm sóc.
