Poodle sinh con là giai đoạn rất nhạy cảm. Có bé có thể tự sinh khá thuận lợi, nhưng cũng có bé gặp khó khăn, nhất là Poodle Tiny, Toy, Teacup hoặc chó mẹ sinh lứa đầu. Vì vậy, người nuôi cần hiểu rõ mình nên hỗ trợ đến đâu, khi nào chỉ nên quan sát và khi nào phải gọi thú y ngay.
Cách đỡ đẻ cho Poodle tại nhà không có nghĩa là tự can thiệp mọi tình huống. Việc quan trọng nhất là chuẩn bị môi trường sạch, giữ chó mẹ bình tĩnh, hỗ trợ nhẹ khi chó con mới ra đời và không xử lý sâu nếu có dấu hiệu sinh khó.
Nếu bạn chưa chắc bé đã thật sự chuyển dạ hay chưa, nên đọc trước bài dấu hiệu Poodle sắp đẻ để phân biệt dấu hiệu gần sinh và tình huống cần theo dõi sát hơn.
Có nên tự đỡ đẻ cho Poodle tại nhà không?
Một số bé Poodle có thể sinh tại nhà nếu thai kỳ bình thường, chó mẹ khỏe, không có dấu hiệu bất thường và người nuôi đã chuẩn bị kỹ. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng nên tự đỡ.
Bạn chỉ nên hỗ trợ tại nhà nếu:
- Chó mẹ khỏe, tỉnh táo.
- Thai kỳ trước đó không có cảnh báo đặc biệt.
- Bé đã gần ngày sinh dự kiến.
- Không có dịch hôi, sốt, chảy máu nhiều.
- Chó mẹ rặn có tiến triển.
- Người nuôi có số thú y dự phòng.
- Đã chuẩn bị ổ sinh, khăn sạch và dụng cụ cơ bản.
Không nên tự đỡ đẻ tại nhà nếu:
- Poodle mẹ quá nhỏ, thể trạng yếu.
- Đây là lứa đầu và bạn không có kinh nghiệm.
- Thai ít con nhưng bụng rất to.
- Chó mẹ từng sinh khó, sảy thai hoặc mổ đẻ.
- Quá ngày dự sinh nhưng chưa sinh.
- Chó mẹ rặn lâu không ra con.
- Có dịch hôi, dịch xanh đậm, đen hoặc chảy máu nhiều.
- Thai ra một phần nhưng bị kẹt.
- Chó mẹ mệt lả, co giật, sốt hoặc thở khó.
Trong các tình huống rủi ro, gọi thú y sớm luôn an toàn hơn chờ tự xử lý tại nhà.
Chuẩn bị gì trước khi Poodle sinh?
Chuẩn bị tốt giúp bạn bình tĩnh hơn khi chó mẹ bắt đầu sinh. Không cần quá cầu kỳ, nhưng phải sạch, đủ và dễ dùng.
Ổ sinh
Ổ sinh nên đặt ở nơi yên tĩnh, sạch, khô và tránh gió lùa. Nên cho chó mẹ làm quen trước ngày sinh để bé cảm thấy an toàn.
Ổ sinh nên có:
- Khăn lót mềm, dễ thay.
- Thành ổ vừa đủ để chó con không bò ra ngoài.
- Không gian đủ cho chó mẹ nằm nghiêng cho con bú.
- Vị trí dễ quan sát nhưng không bị nhiều người vây quanh.
- Nhiệt độ ổn định, không quá lạnh.
Không nên đổi vị trí ổ sinh liên tục khi chó mẹ đã có dấu hiệu chuyển dạ.
Dụng cụ cơ bản nên có
Bạn nên chuẩn bị sẵn:
- Khăn sạch, khô, mềm.
- Găng tay sạch.
- Tấm lót thay ổ.
- Kéo sạch đã sát trùng nếu cần dùng.
- Chỉ sạch hoặc kẹp rốn chuyên dụng nếu được thú y hướng dẫn trước.
- Dung dịch sát trùng phù hợp để xử lý rốn nếu cần.
- Bóng hút dịch mũi miệng loại nhỏ nếu có.
- Đèn sưởi hoặc túi giữ ấm, dùng cẩn thận để tránh bỏng.
- Cân nhỏ để theo dõi chó con sau sinh.
- Số điện thoại phòng khám thú y gần nhà.
Nếu bạn chưa quen xử lý dây rốn hoặc hút dịch, nên hỏi bác sĩ thú y trước ngày sinh. Không nên đến lúc chó mẹ đang sinh mới tự mày mò.
Khi Poodle bắt đầu chuyển dạ, người nuôi nên làm gì?
Khi Poodle bắt đầu chuyển dạ, việc đầu tiên là giữ không gian yên tĩnh. Không nên tụ tập đông người, la hét, quay chụp quá gần hoặc liên tục bế chó mẹ lên.
Bạn nên:
- Đưa bé về ổ sinh đã chuẩn bị.
- Để nước sạch gần đó.
- Thay khăn lót nếu bị ướt.
- Quan sát nhịp thở, cơn rặn và dịch âm hộ.
- Ghi lại thời điểm bé bắt đầu rặn.
- Không tự tiêm thuốc hoặc cho uống thuốc lạ.
- Không kéo chó con nếu không biết chắc mình đang làm gì.
Giai đoạn này, đa số chó mẹ cần sự yên tĩnh hơn là sự can thiệp. Người nuôi chỉ nên ở gần để quan sát và hỗ trợ khi thật sự cần.
Cách hỗ trợ khi chó con vừa ra đời
Thông thường, chó mẹ sẽ tự liếm rách bọc ối, làm sạch chó con và cắn dây rốn. Nếu chó mẹ làm tốt, bạn không cần can thiệp nhiều.
Bạn chỉ nên hỗ trợ nhẹ nếu chó mẹ lúng túng, mệt hoặc không xử lý chó con ngay.
Nếu chó con còn nằm trong bọc ối
Nếu chó con đã ra ngoài nhưng chó mẹ không tự làm rách bọc ối sau một khoảng ngắn, bạn có thể dùng tay sạch hoặc khăn sạch nhẹ nhàng mở bọc quanh vùng mặt để chó con thở được.
Sau đó lau nhẹ vùng mũi, miệng và thân chó con bằng khăn sạch, khô. Mục tiêu là giúp bé thông đường thở và giữ ấm, không phải chà xát quá mạnh.
Nếu chó con có dịch ở mũi miệng
Bạn có thể lau nhẹ mũi miệng bằng khăn sạch. Nếu có bóng hút dịch loại nhỏ và biết dùng, có thể hút rất nhẹ ở miệng và mũi.
Không lắc mạnh chó con, không vẩy ngược đầu quá mức và không thổi mạnh vào mũi miệng. Những thao tác sai có thể làm chó con tổn thương.
Nếu chó con không thở, tím tái, yếu dần hoặc không phản ứng sau khi đã lau sạch và giữ ấm, cần gọi thú y ngay.
Giữ ấm cho chó con
Chó con mới sinh rất dễ lạnh. Sau khi lau khô, nên đặt bé gần chó mẹ để bú và được giữ ấm. Nếu chó mẹ còn đang sinh tiếp và vô tình đè lên con, bạn có thể tạm đặt chó con vào khu vực ấm, sạch, ngay cạnh ổ sinh để dễ quan sát.
Nguồn sưởi cần đặt an toàn, không quá gần, không để chó con bị nóng hoặc bỏng. Ổ sinh nên ấm nhưng vẫn có chỗ để chó con bò ra xa nếu thấy nóng.
Có nên tự cắt dây rốn cho Poodle con không?
Thông thường, chó mẹ sẽ tự xử lý dây rốn. Nếu chó mẹ đã tự cắn rốn gọn và không chảy máu nhiều, bạn không cần làm thêm gì ngoài việc quan sát.
Chỉ nên tự xử lý dây rốn nếu bạn đã được hướng dẫn trước hoặc có người có kinh nghiệm bên cạnh. Nếu cần cắt, dụng cụ phải sạch, thao tác nhẹ và tránh cắt quá sát bụng chó con.
Nếu dây rốn chảy máu nhiều, chó con yếu hoặc bạn không chắc cách làm, nên gọi thú y để được hướng dẫn ngay. Không nên cắt rốn bằng kéo bẩn hoặc dùng chỉ/dụng cụ không sạch vì có thể gây nhiễm trùng.
Theo dõi nhau thai sau khi Poodle sinh
Sau mỗi chó con, chó mẹ thường sẽ đẩy nhau thai ra. Người nuôi nên ghi nhớ số chó con và quan sát nhau thai để tránh sót nhau.
Không cần quá hoảng nếu chó mẹ ăn một phần nhau thai, vì đây là hành vi có thể gặp. Tuy nhiên, không nên để chó mẹ ăn quá nhiều vì có thể gây nôn hoặc tiêu chảy.
Nếu nghi sót nhau, chó mẹ sốt, mệt, dịch âm hộ hôi, bỏ ăn hoặc đau bụng sau sinh, cần đưa đi thú y. Đây không phải tình huống nên tự xử lý tại nhà.
Trong lúc Poodle sinh, không nên làm gì?
Đây là phần rất quan trọng, vì nhiều rủi ro xảy ra do người nuôi can thiệp quá mức.
Không nên:
- Tự kéo chó con đang kẹt.
- Tự dùng thuốc kích sinh.
- Tự tiêm thuốc giảm đau, thuốc bổ hoặc canxi.
- Tự đưa tay sâu vào âm hộ chó mẹ.
- Cắt rốn bằng dụng cụ chưa sát trùng.
- Lắc mạnh chó con mới sinh.
- Để chó con bị lạnh.
- Tắm cho chó mẹ ngay sau sinh.
- Ép chó mẹ ăn khi đang chuyển dạ.
- Để nhiều người đứng quanh ổ sinh.
- Chờ quá lâu khi chó mẹ có dấu hiệu sinh khó.
Nếu bạn thấy tình huống vượt quá khả năng, hãy gọi thú y. Với Poodle nhỏ, chậm trễ có thể nguy hiểm cho cả mẹ và con.
Khi nào phải gọi thú y ngay?
Cần gọi thú y hoặc đưa Poodle đi khám ngay nếu có một trong các dấu hiệu sau:
- Chó mẹ rặn lâu nhưng không ra con.
- Rặn mạnh, đau nhiều, mệt dần.
- Thai ra một phần nhưng bị kẹt.
- Chảy máu nhiều.
- Dịch âm hộ có mùi hôi.
- Dịch màu xanh đậm, đen, nâu sẫm hoặc lẫn mủ.
- Chó mẹ sốt, run, co giật.
- Chó mẹ thở khó, kiệt sức, nằm bẹp.
- Sinh một bé xong quá lâu không sinh tiếp dù vẫn còn nghi thai.
- Chó con không thở, tím tái, yếu nhanh.
- Quá ngày dự sinh nhưng chưa có dấu hiệu sinh.
- Bạn không chắc chó mẹ đã sinh hết con hay chưa.
Không nên cố chờ “thêm chút nữa” nếu chó mẹ yếu dần hoặc có dịch bất thường. Đây là lúc cần bác sĩ thú y, không phải mẹo dân gian.
Bạn có thể xem thêm bài bệnh sinh sản thường gặp ở Poodle để nhận biết các tình huống nguy hiểm trước và sau sinh.
Sau khi Poodle sinh xong cần làm gì ngay?
Ngay sau sinh, người nuôi nên tập trung vào 3 việc: giữ ấm, giữ sạch và đảm bảo chó con bú được sữa mẹ.
Bạn nên:
- Thay khăn lót bẩn bằng khăn khô sạch.
- Đảm bảo chó con nằm gần mẹ, không bị lạnh.
- Quan sát chó con có bú được không.
- Để chó mẹ nghỉ ngơi.
- Cho chó mẹ uống nước sạch.
- Có thể cho ăn nhẹ khi chó mẹ đã ổn định.
- Không tắm chó mẹ ngay.
- Theo dõi dịch sau sinh, tinh thần và nhiệt độ cơ thể.
Phần chăm sóc dài hơn sau sinh nên đọc riêng tại bài chăm sóc Poodle sau sinh để tránh nhầm với giai đoạn đang đỡ sinh.
FAQ về cách đỡ đẻ cho Poodle
Poodle có thể tự sinh tại nhà không?
Có. Một số bé Poodle khỏe mạnh, thai kỳ bình thường có thể tự sinh tại nhà. Tuy nhiên, người nuôi vẫn cần quan sát sát và chuẩn bị sẵn thú y dự phòng.
Có nên tự đỡ đẻ cho Poodle lứa đầu không?
Nếu không có kinh nghiệm, không nên tự xử lý sâu. Với Poodle lứa đầu, đặc biệt là size nhỏ, nên chuẩn bị phương án thú y từ trước.
Khi chó con vừa ra, cần làm gì đầu tiên?
Nếu chó mẹ tự liếm và xử lý bọc ối tốt, hãy để mẹ làm. Nếu chó mẹ không xử lý, bạn có thể lau sạch mũi miệng, mở bọc quanh mặt và giữ ấm chó con.
Có nên kéo chó con nếu thấy bị kẹt không?
Không nên tự kéo nếu không có kinh nghiệm. Kéo sai có thể làm chó mẹ và chó con bị tổn thương. Trường hợp thai kẹt cần gọi thú y ngay.
Có cần cắt dây rốn cho Poodle con không?
Nếu chó mẹ tự xử lý tốt thì không cần. Chỉ nên cắt nếu thật sự cần và bạn biết cách làm sạch, an toàn. Nếu dây rốn chảy máu nhiều, nên gọi thú y.
Poodle mẹ ăn nhau thai có sao không?
Một lượng nhỏ có thể xảy ra tự nhiên. Nhưng không nên để chó mẹ ăn quá nhiều vì dễ nôn hoặc tiêu chảy.
Chó con mới sinh không thở thì làm sao?
Trước tiên lau sạch mũi miệng, giữ ấm và kích thích nhẹ bằng khăn khô. Nếu bé vẫn không thở, tím tái hoặc yếu dần, cần gọi thú y ngay.
Sau sinh có nên tắm cho Poodle mẹ không?
Không nên tắm ngay sau sinh. Chỉ nên lau nhẹ vùng bẩn bằng khăn ấm, thay khăn lót sạch và giữ ổ sinh khô ấm.
Kết luận
Cách đỡ đẻ cho Poodle tại nhà an toàn nhất là chuẩn bị kỹ, quan sát bình tĩnh và chỉ hỗ trợ nhẹ khi thật sự cần. Người nuôi có thể giúp giữ ổ sinh sạch, lau khô chó con, giữ ấm và theo dõi chó mẹ, nhưng không nên tự can thiệp sâu nếu không có kinh nghiệm.
Nếu Poodle rặn lâu không ra con, thai bị kẹt, dịch âm hộ hôi, chảy máu nhiều, chó mẹ mệt lả, sốt, co giật hoặc chó con không thở, cần gọi thú y ngay. Với Poodle size nhỏ, an toàn của chó mẹ và đàn con phải được đặt lên trước.
Nếu bạn đang tìm Poodle để nuôi trong gia đình và ưu tiên sức khỏe ngay từ đầu, có thể tham khảo các bé Poodle đang sẵn tại Chạm Pets.
